Stelling Evaluatie

1.33-28 18-23 2. 31-27 20-24 3. 34-30 17-21 4. 37-31 14-20 5. 42-37 9-14 6. 30-25 21-26 7. 27-22 24-29 8. 31-27 20-24 9. 39-34 12-17 10. 34-30 17-21 11. 44-39 7-12 12. 39-33 12-18 13. 50-44 1-7 14. 44-39 7-12 15. 39-34 12-17

Na deze wat wereldvreemd aandoende zettenreeks hebben we de volgende stelling. Bij ‘normaal’ uitschuiven verliest wit op tempo. Bekend is dat wit hier toch door een prachtig triple offer (37-31, 36-31, 25-20 en 41-37!) de winst naar zich toe kan trekken. Wanneer Kingsrow zich over de diagramstand ontfermt doet zich iets opvallends voor. Onder mijn hardware configuratie kost het Kingsrow 4 minuten en 40 seconden om het drievoudige offer in de diagramstand te vinden. Fabien Letouzey’s Scan 2.0 vindt de triple helemaal niet. In ieder geval niet binnen 20 minuten en dus ook niet dat na een zet als bijvoorbeeld 43-39 zwart met een identieke (14-20, 15-20, 26-31 en 10-14) winnende triple komt. Michel Grimminck’s Dragon Draughts (free version) daarentegen vindt de witte winst van het eerste diagram in een ‘split second’.

Verschil in stelling evaluaties?

Drievoudige offers gevolgd door een ‘silent move’ zijn extreem zeldzaam in het dammen. Toch twee voorbeelden:

Fayet – Molimard 29-23, 27-21, 28-22 en 39-34!

Koeperman – Fridman 26-21, 35-30, 25-20 en 38-32!

De voornoemde drie damprogramma’s vinden in deze laatste twee gevallen de oplossingen wel ogenblikkelijk! Hoe zit dat? Eerst terug naar de Kingsrow behandeling van het eerste diagram. Voor alle duidelijkheid Kingsrow vindt het triple offer zoals gezegd na 4 minuten en 40 seconden (de berekeningen zijn zichtbaar) maar geeft op dat moment nog steeds een gelijkwaardige waardering aan de stand. Een menselijke speler telt nu gewoon de tempi maar Kingsrow rekent, hetgeen een extra 2 minuten kost, gewoon alle mogelijke spelgangen uit. Het verschil tussen brains en bits blijkbaar. (zie diagram met de ingetekende ‘demarcatiezone’; het aantal mogelijke spelgangen – hoeveel??- is zonder twijfel aanzienlijk). Waarom hebben de hier behandelde programma’s geen enkel probleem met het tweede en derde diagram en wel met de eerste? De onderaan dit stukje aanwezige reacties (we betreden een mij onbekende wereld) van Ed Gilbert en Fabien Letouzey maken dit duidelijk. Na een gegeven aantal offers beëindigen veel programma’s hun zoektocht als er niet onmiddellijk een winst wordt gevonden! Deze ‘concessie’ heeft een groot praktisch nut in ‘realplay’ omstandigheden!

De moeilijkheden betreffende ‘silent moves’ vindt men ook terug in de reacties. Gediscussieerd werd bijvoorbeeld over deze fraaie compositie van Ton Sijbrands.

37-31!! 27×36 35-30!!
1) 20-24 29×20 15×35 26-21 16×27 38-32 27×38 39-33 38×29 34×03
2) 19-23 29-24 20×29 47-42 36×47 42-37 47×33 39×28
3) 09-14 47-42 36×47 30-24 19×30 42-37 47×24 26-21 16×27 37-32 27×38 34-29 24×33 39×10 05×14 49-43 38×49 40-35 49×40 35×34 20×29 45×01

Wow!!!

Scan en Dragon vinden na uitvoerig beraad (20 minuten) hier geen winst voor wit terwijl Kingsrow zijn zaakjes vlot boven water heeft.

Ter overweging tot slot de prikkelende en tot nadenken stemmende opmerking van Fabien Letouzey:

“Not finding the solution is considered as an asset, not a liability”

Reactie Ed Gilbert 14-01-2018 (email):

I think I have seen this position before (bedoeld wordt het eerste diagram-hko). Whether a program can find the sacrifice moves to win or not has nothing to do with eval, but everything to do with the search. Normally to sacrifice 3 pieces in a row is a terrible play, and 99.999% of the time it means you will lose the game. Most programs will therefore not waste a lot of time extending lines where several pieces have already been lost, and instead put the effort into lines that look more promising. Averaged over many games, this is the best strategy for maximizing match results. But it means that some extreme positions such as this one are difficult to solve.
If you have any relatively “weak” engines, I’ll bet that they can solve this position relatively quickly. It’s a common characteristic of weaker programs that they do not aggressively adjust the search depths on the most promising lines of play, so they tend to be very good at these pitch problems.

Reactie Fabien Letouzey 14-01-2018 (email):

It’s pruning. Scan doesn’t search multiple sacrifices, if it does not see any quick compensation (Chinook already had something like this, with a condition on material). This typically fails in locking situations like this one.
There was a discussion on this topic from years ago (before I was here), and the consensus was that it was better for engines *not* to see the correct outcome, as it would usually not work in normal games. Maybe you found the one game where it does.
Thanks for the forward. Ed seems to confirm everything I said.
Not finding the solution is considered as an asset, not a liability. The user might disagree, though!
I think that the discussion I remembered was this one.
However it seems unrelated to blocking. I must be mixing two different posts.
Nonetheless, the reasoning holds; see Rein’s answer in the thread.

Reactie Fabien Letouzey 15-01-2018 (email):

I found the other one, with your position.
That’s the post I remember. The conclusion of the other one is similar, though.

Gérard’s comment:
‘My feeling is the following: if your program is able to find this problem that means that your restriction/pruning mechanism is perhaps not agressive enough and you program may be weak in real games!’

Geef een reactie

Jouw e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.