9. Het taaie eindspel

diagram 9.1

diagram 9.1


Wit wint

Dit eindspel is al bekeken in hoofdstuk 6.6. Daar kwam alleen de hoofdvariant aan de orde. In dit hoofdstuk komen de details.
 
 
 
 
 
9.1 Plannen

Aan beide kanten spelen verschillende plannen een rol.

De lange lijn
Op 1. 2-10? verovert zwart door 9-6 de lange lijn met remise.

Schijf 8 rukt op
Op meteen 1. 8-5? verovert zwart de lange lijn door 9-17 8-2 3-6, 17-13.
Na 1. 2-7 9-6 2. 7-11 6-9? wint 3. 8-5 snel.

Herhaling van zetten
Na 1. 2-7 9-6 2. 7-11 6-2 3. 11-4? komt wit niet verder na 3. … 2-6 4. 4-11 6-2.
In een partij zou wit nu de gelegenheid hebben om een beter plan te verzinnen. Hier voelen we ons problemist en we gunnen hem die kans niet: remise.

Vangstelling

diagram 9.2

diagram 9.2

diagram 9.3

diagram 9.3


 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
De vangstelling met de schijven 8 en 15 staat klaar. Die is al beslissend na (vanuit diagram 9.1)
1. 2-7 9-2? 2. 7-11 (diagram 9.2), of
1. 2-7 9-17? 2. 7-11 (diagram 9.3).
Als zwart naar 10 gaat, klapt de val dicht. Als zwart terug naar 9 gaat, loopt wit door met 8-5.
diagram 9.4

diagram 9.4

diagram 9.5

diagram 9.5

diagram 9.6

diagram 9.6

In het vervolg komen de diagrammen 9.4, 9.5 en 9.6 van pas.
In 9.4 wint wit door 10-13 9-2 of 9-17 13-11, in 9.5 door 9-14 10-2 of 10-17 14-11 en in 9.6 door 2-9 17-13 met 9.5.

Schijf 15 rukt op
Als wit schijf 15 veilig naar 9 weet te brengen, wint hij gemakkelijk. Het moet wel met de nodige voorzichtigheid. Hier gaat het bijvoorbeeld mis (steeds vanuit diagram 9.1):
1. 2-7 9-6 2. 7-11 6-2 3. 11-16? 2-7.
Wit moet nu wel 4. 15-12 en en na 4. … 7-4 is het remise. Er is niets te doen tegen 4-1.
Een succesvol voorbeeld is 1. 2-7 9-6 2. 7-11 6-2 3. 11-13 2-7? 4. 15-12.
Zwart snelt nu naar 1 of 15, wit moet op tijd veld 2 bereiken.
4. … 7-18 5. 13-10 18-15 6. 10-2, zie diagram 9.7.

diagram 9.7

diagram 9.7


De winst verloopt verder routinematig, bijvoorbeeld
6. … 15-18 7. 2-5 18-15 8. 12-9 15-18 9. 5-1 18-7 10. 1-4 7-10 11. 4-18 10-2 12. 18-14 2-10 13. 9-6 10-2 14. 14-9 2-7 15. 6-2.
 
 
 
 
 
 
Het tempowerk blijft subtiel. Met wit aan zet is diagram 9.7 remise!
1. 2-9 18-15 2. 9-2 15-18 3. 9-6 (dan maar zo) 18-15 4. 6-9 15-4 5. 9-2
Wit is “te vroeg” op veld 2! 5. … 4-1 6. 2-9 1-4 7. 9-2 4-1 remise.

9.2 Uitwerking

diagram 9.1

diagram 9.1


We geven nog even de zetten die vanuit de 6×6-beginstand tot diagram 9.1 leiden.

1. 13-11 6-8 2. 11×6 2×9?? 3. 16-13? 5-8 4. 13-10! 8-11 5. 14×7 4×11 6. 15-12 9×14 7. 17×12 1-4? 8. 18-15! 4-7 9. 10×5 10-13 10. 12-8 13-17 11. 5-2 17-9.

De afwikkeling vergt hierna nog 10 zetten.
 

12. 2-7

Op 12. 2-5 of 2-10 komt 9-6 =
Op 12. 8-5 komt 9-17 5-2 3-6, 17-13 =.
In beide gevallen verovert zwart de lange lijn.

12. … 9-6

Op 12. … 9-2 of 9-17 komt 7-11 W+, diagrammen 9.2 en 9.3

13. 7-11 6-2

Op 13. 6-9 komt 8-5 W+. Wit haalt een tweede dam.

14. 11-13

Op 14. 11-16 komt 2-7 15-12 7-4 met altijd 4-1 =. Zie bij Schijf 15 rukt op.
Op 14. 11-4 (of 11-14, 11-18) komt 2-6 4-11 6-2 (13)

Met zoiets als (13) wordt steeds bedoeld: we zijn terug bij de stand na de 13e zet van zwart.
Remise door herhaling van zetten.

14. … 2-10

Op 14. … 2-7 komt 15-12 7-18 (of 7-4) 13-10 W+. Zie bij Schijf 15 rukt op.

15. 13-17

Op 13-11 komt 10-2 (13)
Op 13-16 komt 10-7 =, als bij zet 14 van wit.

15. … 10-2

Op 10-7 komt 15-12 7-4 of 7-18 17-10 W+

16. 17-9

Op 17-13 komt 2-10 (14)
Op 17-10, 17-12 of 15-12 komt 2-6 =
Op 17-14 komt 2-6 14-11 6-2 (13)

16. … 2-7

Op 2-10 komt 9-14 als in diagram 9.3

17. 9-2

Op 9-17 komt 7-2 (15)
Op 9-6 komt 7-2 6-9 2-7 (17)
Op 9-12 komt 7-2 12-14 2-6 14-11 6-2 (13)

diagram 9.8

diagram 9.8


De witte dam heeft zijn ronde voltooid. Zwart heeft nu de keuze uit 17. … 7-14, 17. … 7-18 of 17. 7-4.
 
 
 
 
 
 
 
 
 

9.3 De magneet

diagram 9.12

diagram 9.12


In deze sectie bekijken we de drie genoemde keuzes voor zwart. In alle gevallen worden we, als door een magneet, naar diagram 9.12 getrokken.
 
 
 
 
 
 
 

diagram 9.9

diagram 9.9


Stand na 17. … 7-14
 
 
 
 
 
 
 
 

18. 2-10
De enige winnende zet, en daarmee zijn we al bij diagram 9.12 aangeland.

Op 2-9 komt 14-7 (16)
Op 2-6 komt 14-9 6-2 9-14 (17)
Op 2-5 komt 14-9 met 5-2 9-14 (17) of 5-7 9-6 7-11 6-2 (13)

diagram 9.10

diagram 9.10


Stand na 17. … 7-18
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Nu is 15-12 verbazend genoeg remise door 18-15, zie na diagram 9.7.
De snelste winst is 18. 2-5 18-14 (op 18-4 wint 15-12 wel) 19. 5-10 (weer diagram 9.12).

Overigens is i.p.v. 18. 2-5 ook 18. 2-10 winnend:
18. … 18-14 (op 18-4 15-12) 19. 10-5 14-17 (14-9 5-2 wint een zet sneller)
20. 5-7 17-9 (17-10 7-14 als diagram 9.5)
21. … 9-17 22. 2-9 als diagram 9.6, of
21. 7-2 met 21. … 9-14 22. 2-10 en daar zijn we weer bij diagram 9.12

diagram 9.11

diagram 9.11


Stand na 17. … 7-4
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Ook nu is 15-12 remise, iets minder verbazend, namelijk door 4-1. Zie bij diagram 9.7.
De snelste winst is weer 18. 2-5 4-14 (op 4-18 wint 15-12 wel) 19. 5-10 en natuurlijk diagram 9.12.

Ook nu is ook 18. 2-10 i.p.v. 2-5 winnend, met een langere weg naar diagram 9.12

Een problemist zou (vanuit diagram 9.8) 17. … 7-14 de hoofdvariant noemen, omdat wit dan alleen wint door 18. 2-10.

17. … 7-14 18. 2-10, diagram 9.12.

Als partijspeler moet zwart zeker kiezen voor 17. … 7-18 om wit te verleiden tot 15-12. De snelste (maar niet de enige) winst voor wit is dan 18. 2-5 18-14 19. 5-10.
Dat noemen wij de hoofdvariant:

17. … 7-18 18. 2-5 18-14 19. 5-10, diagram 9.12.

We gaan verder vanuit diagram 9.12.
 
 
 
9.4 Afsluiting

diagram 9.12

diagram 9.12


De winst komt nu snel, maar verrassend.
 
 
 
 
 
 
 
 

19. … 14-17

Op 14-4 of 14-18 komt 15-12 W+
Op 14-9 komt 10-13 als in diagram 9.4, W+
Op 14-12 kan wit kiezen tussen 10-13 of 8-6.

20. 8-5

Wit moet wel verder, wil hij niet in herhaling vervallen.

Op 10-2 komt 17-14 (diagram 9.9) 2-10 14-17 (19)
Op 10-5 komt 17-9 met
* 5-2 9-14 2-10 14-17 (19)
* 5-7 9-6 7-11 6-2 (13)
Op 10-7 komt 17-9 met
* 7-2 9-14 2-10 14-17 (19)
* 7-11 9-2 (13)
* 7-1 (of 7-18) 9-6 1-11 6-2 (13)

Na 20. 8-5 ziet het er allemaal goed uit voor wit, want op 20. … 17-14 of 17-9 komt 10-13 W+. Maar

20. … 3-6!

Wat nu? 21. 5-2 6-8 is remise!

Op 10-7 komt 8-11 =
Op 2-9 komt 8-11 15-12 11-14 = (11-13? 9-2 W+)
Op 2-7 komt 17-9 met
* 7-4 of 10-17 8-11 =
* 10-13 9-2 =
* 7-2 9-17 =

Maar
21. 15-12! 17×9 22. 13-17 en wit wint!

Slot

Slot


Na al het taaie werk is hier de eindstand.

Geef een reactie

Jouw e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.